Jak zważyć galaktyki na potrzeby największych przeglądów nieba?
11 stycznia 2022, 05:34NCBJ koordynuje polski udział w największym w dotychczasowej historii przedsięwzięciu astronomii obserwacyjnej. W polu widzenia teleskopu budowanego w Chile znajdzie się jednorazowo obszar 40-krotnie większy od tarczy Księżyca. Obserwacje zaplanowane na 10 lat dostarczą m.in. danych o obiektach zmiennych. Naukowcy z NCBJ z zespołu ASTROdust już dziś przygotowują algorytmy, które wzbogacą zestaw informacji pozyskanych z obserwacji.
Międzypłciowe różnice w budowie mózgu 5-latków
23 marca 2023, 11:02Na łamach Human Brain Mapping ukazał się artykuł, którego autorzy informują o zauważeniu międzypłciowych różnic w budowie mózgu u 5-letnich dzieci. Różnice zaobserwowane w istocie białej uwidaczniają różnice w rozwoju obu płci. Wyraźnie widoczny jest dymorfizm płciowy, a już w 5-letnim mózgu widać znaczne różnice w wielu regionach mózgu. Uzyskane wyniki zgadzają się z wynikami wcześniejszych badań, które wskazywały na szybszy rozwój mózgu kobiet.
Koszmary senne i halucynacje wczesnymi objawami chorób autoimmunologicznych?
23 maja 2024, 11:10Wzrost liczby koszmarów sennych i halucynacji może być wczesnym objawem rozwijającej się choroby autoimmunologicznej, uważają naukowcy z University of Cambridge i King's College London. Ich zdaniem należy przywiązywać większa uwagę do tego typu objawów ze strony układu nerwowego. Mogą one być wczesnym objawem chwilowego pogorszenia się stanu pacjenta i zapowiedzią długotrwałej choroby.
Zmodyfikowana dieta śródziemnomorka jest jeszcze bardziej zdrowa niż jej oryginał
13 października 2025, 11:05Dieta śródziemnomorska od dawna uchodzi za wyjątkowo zdrową, zapewniającą długie życie z mniejszą liczbą problemów zdrowotnych. Jak się okazuje, nawet taką dietę można udoskonalić. Dokonali tego naukowcy z Universidad de Navarra we współpracy z ponad 200 badaczami z 22 uniwersytetów, szpitali i instytucji naukowych. Projekt badawczy, największy w Europie program badań klinicznych związanych z odżywianiem się, uczeni z Navarry rozpoczęli w 2013 roku.
Miały pochodzić ze starożytności. Hełmy okazały się o setki lat młodsze
8 czerwca 2026, 11:52W 1990 roku u wybrzeży hiszpańskiego miasta Benicarló w Walencji rybacy wydobyli dwie duże bryły żelaza pozlepianego przez korozję i morskie osady. Bryły składały się z 43 żelaznych hełmów. Zostały znalezione na głębokości około 6 metrów na znanym stanowisku archeologicznym Piedras de la Barbada, gdzie wcześniej odkryto amfory, rzymskie kotwice, hełmy z brązu – w tym celtyckie/rzymskie hełmy typu Monetfortino z czasów wojen punickich oraz fragment hełmu chalcydyjskiego (IV/III wiek p.n.e.). Nowo odkryte hełmy uznano więc za pochodzące ze starożytności. Jednak obecne badania – przeprowadzone przez włosko-hiszpański zespół – dowodzą, że hełmy są o setki lat młodsze, niż przypuszczano.
Wydłużony Wielki Mur
21 kwietnia 2009, 09:02Chiński Wielki Mur jest o 290 km dłuższy niż dotąd sądzono i mierzy nie ok. 5 tys., lecz aż 8.851,8 km. Do takich wniosków doszli specjaliści po zakończeniu 2-letniego etapu projektu mapowania zabytku. Nieznane części budowli, ukryte przez wzgórza, rowy i rzeki, ujawniono dzięki wykorzystaniu technologii GPS oraz dalmierzy pracujących w podczerwieni.
Apokryf opowiada niezwykłą historię Jezusa
22 marca 2013, 10:53W odczytanym właśnie tekście koptyjskim pochodzącym sprzed około 1200 lat znajdujemy niezwykle ciekawy opis ostatnich dni Jezusa, opowiadający historię, jaka nie pojawia się w żadnych innych apokryfach.
Nie żyje Paul Otellini, były CEO Intela
4 października 2017, 08:24Paul Otellini, były dyrektor wykonawczy Intela, zmarł we śnie w ostatni poniedziałek. Otellini kierował Intelem w latach 2005-2013, a za jego rządów firma wygenerowała przychody większe niż podczas poprzednich 45 lat.
Test z krwi pomaga wykryć ponad 50 typów nowotworów
31 marca 2020, 12:18Naukowcy opracowali czuły i swoisty test z krwi, który pomaga wykryć ponad 50 typów nowotworów. Test opracowany przez firmę GRAIL wykorzystuje sekwencjonowanie bisulfitowe do określenia wzorca metylacji. W komórkach nowotworowych jest on często wyraźnie inny niż w prawidłowych komórkach. Wyniki badań ukazały się w piśmie Annals of Oncology.
Pierwsze spójne badanie zderzeń galaktyk w rzeczywistych i symulowanych wszechświatach
16 września 2020, 11:27Wykorzystując sztuczną inteligencję, po raz pierwszy udało się znaleźć zlewające się pary galaktyk przy użyciu identycznej metody zarówno w symulacjach, jak i obserwacjach prawdziwego wszechświata. Współautorem pionierskiej pracy jest dr William Pearson z Zakładu Astrofizyki Departamentu Badań Podstawowych NCBJ.
